Cijfers leren schrijven: oefenen van 0 tot en met 9
Cijfers leren schrijven gaat het makkelijkst door eerst naar de vorm te kijken, het cijfer na te trekken en het daarna zelf te schrijven. Begin met grote bewegingen, bijvoorbeeld met een vinger in zand, en stap daarna over op papier en potlood. Oefen steeds een paar cijfers tegelijk, zonder dat ze meteen perfect hoeven te zijn.
Zo oefen je cijfers leren schrijven
Een kind moet bij een cijfer leren hoe het eruitziet én welke beweging nodig is om het te maken. Dit stappenplan helpt daarbij:
- Bekijk het cijfer. Wijs het aan en zeg samen welk cijfer het is. Kijk of het rechte lijnen, rondingen of allebei heeft.
- Doe de beweging voor. Schrijf het cijfer groot op papier terwijl je kind meekijkt. Vertel waar je begint en welke kant je opgaat.
- Trek het cijfer na. Maak een groot voorbeeld of een cijfer van stippellijnen. Laat je kind er met een vinger of potlood overheen gaan.
- Schrijf het cijfer zelf. Zet het voorbeeld ernaast, zodat je kind kan kijken als dat nodig is.
- Vergelijk de vormen. Kijk samen of het cijfer herkenbaar is. Lukt een deel nog niet, oefen dan juist die beweging nog eens groot.
Begin met een cijfer dat je kind herkent. Je hoeft de cijfers niet op volgorde van 0 tot en met 9 aan te bieden. Een korte oefening met aandacht werkt vaak fijner dan een heel blad vol dezelfde cijfers.
De vorm van de cijfers 0 tot en met 9
De manier waarop je een cijfer schrijft, kan per lesmethode iets verschillen. Gebruikt je kind op school een bepaald voorbeeld, neem dat dan thuis over. Zo oefent het steeds dezelfde beweging.
- 0: een gesloten ronde of ovale vorm. Let erop dat het begin en het einde elkaar raken.
- 1: vooral een rechte lijn van boven naar beneden. Sommige voorbeelden hebben bovenaan een schuin streepje en onderaan een voetje.
- 2: bovenaan een boog, daarna een schuine lijn naar beneden en onderaan een streep.
- 3: twee bochten boven elkaar, die naar rechts uitsteken.
- 4: rechte en schuine lijnen met een dwarsstreep. De bovenkant kan open of gesloten zijn.
- 5: een rechte bovenkant en een ronde onderkant. Dit cijfer bestaat vaak uit meer dan één beweging.
- 6: een bocht die uitkomt in een rondje onderaan.
- 7: een streep bovenaan met een schuine lijn naar beneden. Soms staat er ook een kort dwarsstreepje doorheen.
- 8: twee gesloten rondingen boven elkaar. De lijnen raken of kruisen elkaar in het midden.
- 9: een rondje bovenaan met een lijn of bocht naar beneden.
Laat bij cijfers met meerdere lijnen zien wanneer je het potlood optilt. Bij de 4 en 5 is dat bijvoorbeeld afhankelijk van de manier waarop je ze voordoet.
Cijfers oefenen zonder werkblad
Een potlood is niet nodig om de vorm van een cijfer te leren. Grote bewegingen maken het vaak makkelijker om te voelen welke kant een lijn opgaat. Probeer bijvoorbeeld een van deze oefeningen:
- In zand schrijven: strooi een dun laagje zand op een dienblad en schrijf met een vinger een cijfer. Veeg het glad en probeer opnieuw.
- Met krijt tekenen: schrijf een groot cijfer op een stoep of bord. Laat je kind het voorbeeld volgen met een vinger of een andere kleur krijt.
- In de lucht schrijven: maak samen een groot cijfer met een gestrekte arm. Benoem tijdens de beweging waar de bocht of lijn komt.
- Van klei maken: rol een sliert en leg die in de vorm van een cijfer. Vergelijk de vorm daarna met een geschreven voorbeeld.
Met klei oefent je kind vooral hoe een cijfer eruitziet. Wil je ook de schrijfbeweging oefenen, laat het cijfer dan daarna met een vinger volgen of op papier schrijven.
Een eenvoudig werkblad voor cijfers schrijven
Je maakt zelf een werkblad door een cijfer groot voor te schrijven en ernaast ruimte te laten. Zet op de volgende regel hetzelfde cijfer met stippellijnen. Laat je kind eerst het voorbeeld met een vinger volgen, daarna de stippellijnen overtrekken en het cijfer tot slot zelf schrijven.
Grote vakken geven ruimte om de beweging te oefenen. Gaat dat goed, dan kun je kleinere vakken of een lijn gebruiken. Schrijf het voorbeeld aan de kant waar je kind het tijdens het schrijven kan blijven zien.
Wissel ook eens af met een herkenopdracht. Zet bijvoorbeeld een 2, 3 en 5 op papier en vraag je kind om de 3 te omcirkelen. Daarna schrijft het zelf een 3 naast het voorbeeld. Zo koppel je het herkennen aan het schrijven.
Wat als je kind cijfers spiegelt of verwisselt?
Bij het oefenen kan een cijfer gespiegeld op papier komen. Ook kunnen de 6 en 9 door elkaar raken. Dat betekent niet meteen dat er iets mis is: je kind is de vormen nog aan het leren.
Leg een duidelijk voorbeeld naast het geschreven cijfer en kijk samen naar het verschil. Vraag bij de 6 en 9 bijvoorbeeld: “Waar zit het rondje?” Bij de 6 zit het onderaan, bij de 9 bovenaan. Laat je kind daarna het juiste cijfer groot natrekken en opnieuw proberen.
Blijft schrijven veel moeite kosten of raakt je kind er erg gefrustreerd door, bespreek dan met de leerkracht wat je ziet. Je kunt samen afspreken welke vorm en schrijfrichting je blijft oefenen.
Veelgestelde vragen over cijfers leren schrijven
Moet een kind alle cijfers achter elkaar leren schrijven?
Nee. Begin met enkele herkenbare cijfers en voeg er nieuwe aan toe als je kind daar zin in heeft. Door bekende en nieuwe vormen af te wisselen, blijft de oefening overzichtelijk.
Moet een cijfer precies even groot zijn als het voorbeeld?
Nee. Eerst is vooral van belang dat de vorm herkenbaar is. De grootte wordt makkelijker om aan te passen als je kind meer controle over de beweging krijgt.
Is natrekken genoeg om cijfers te leren schrijven?
Natrekken helpt om de beweging te oefenen, maar laat je kind het cijfer ook eens naast het voorbeeld schrijven. Dan merk je welke vorm al zelfstandig lukt en waar nog hulp bij nodig is.
Pak voor een volgend oefenmoment één cijfer dat nog lastig is. Schrijf het groot voor, laat je kind de lijnen volgen en zet er samen een nieuwe poging naast.